Çocuklarda Skolyoz Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tanı Yöntemleri

Çocuğunuzun omurgasında bir eğrilik olduğundan şüpheleniyor veya bu tanıyı yeni aldıysanız, muhtemelen aklınızda birçok soru işareti var. Bu yazıda, çocuklarda skolyoz hakkında merak edilenleri, basit ve anlaşılır bir dille ele alıyoruz. Amacımız, sizi bilgilendirmek ve bu süreçte doğru adımları atmanıza yardımcı olmaktır.

Skolyoz Basitçe Nedir?

Skolyoz, omurganın sağa veya sola doğru 10 derecenin üzerindeki anormal eğriliği için kullanılan tıbbi bir terimdir. Bu durum, omurgayı oluşturan kemiklerin (omurların) bir yöne doğru dönmesi (rotasyon) ile birlikte görülebilir. Skolyoz sadece bir yana eğilme değil, üç boyutlu bir deformitedir. Çocuklarda en sık ergenlik döneminde büyüme atağı sırasında ortaya çıkar veya ilerler.

Çocuklarda Skolyozun Yaygın Belirtileri Nelerdir?

Skolyoz genellikle ağrıya neden olmaz, bu yüzden belirtileri fiziksel görünümdeki değişikliklerle fark edebilirsiniz. Ebeveynlerin dikkat etmesi gereken işaretler şunlardır:

  • Omuz Asimetrisi: Bir omuz diğerinden daha yüksek görünür.
  • Kürek Kemiği Çıkıntısı: Bir kürek kemiği diğerine göre daha belirgin veya yüksektir.
  • Kalça Asimetrisi: Bir kalça diğerinden daha yüksek veya daha önde duruyor gibi görünebilir.
  • Gövde Dengesizliği: Çocuk öne eğildiğinde (Adams öne eğilme testi), sırtın bir tarafında diğer tarafa göre belirgin bir çıkıntı (kaburga hörgücü) oluşur.
  • Kollar ve Vücut Arasındaki Mesafe: Ayakta dik dururken, kollar ile vücut arasındaki boşluk iki tarafta eşit görünmeyebilir.
  • Giysilerin Düzgün Oturmaması: Giysiler, özellikle etek veya pantolon paçaları bir tarafta daha uzun görünebilir.


Çocuklarda Skolyoz Neden Olur? Skolyoz Türleri Nelerdir?

Skolyozun farklı türleri vardır ve nedenleri bu türe göre değişiklik gösterir:

  1. İdiyopatik Skolyoz (Nedeni Bilinmeyen): En sık görülen formdur (%80-85). Kesin nedeni bilinmemekle birlikte, genetik yatkınlığın rol oynadığı düşünülmektedir. Kendi içinde yaşa göre sınıflandırılır:
    • İnfantil İdiyopatik Skolyoz: 0-3 yaş
    • Jüvenil İdiyopatik Skolyoz: 4-10 yaş
    • Adolesan İdiyopatik Skolyoz: 11-18 yaş (En yaygın görülen tip)
  2. Konjenital (Doğuştan) Skolyoz: Anne karnında gelişim sırasında omurgadaki bir anormallikten kaynaklanır. Omurların tam oluşmaması veya birbirine yapışık olması gibi durumlar bu tipe neden olur.
  3. Nöromüsküler Skolyoz: Altta yatan nörolojik veya kas hastalıklarına (örneğin, serebral palsi, musküler distrofi, spina bifida) bağlı olarak gelişir. Genellikle daha hızlı ilerleme eğilimindedir ve cerrahi müdahale gerektirme olasılığı daha yüksektir.
  4. Sendromik Skolyoz: Marfan sendromu, nörofibromatozis gibi belirli sendromlarla ilişkili olarak ortaya çıkar.

 

Skolyoz Tanısı Nasıl Konulur?

Tanı süreci genellikle bir fiziksel muayene ile başlar. Hekiminiz çocuğunuzu öne eğilme testi de dahil olmak üzere detaylıca muayene eder. Şüphe halinde, kesin tanı ve eğriliğin derecesini ölçmek için radyolojik görüntülemeler istenir:

  • Röntgen (Skolyoz Grafisi): Eğriliğin yerini, şeklini ve Cobb açısı adı verilen kesin derecesini ölçmek için altın standart yöntemdir.
  • Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG): Özellikle erken yaştaki çocuklarda, infantil ve jüvenil skolyozda veya nörolojik bir bulgu varlığında, altta yatan omurilik problemlerini (örneğin, sinir bağı - tethered cord, syrinx) ekarte etmek için kullanılır.
     

Skolyoz İlerler mi? Takibi Nasıl Yapılır?

Adolesan idiyopatik skolyoz, çocuğun büyüme potansiyeli devam ettiği sürece ilerleme riski taşır. Büyümenin en hızlı olduğu ergenlik dönemi, ilerleme için en riskli dönemdir. Eğrilik ne kadar yüksekse ve çocuk ne kadar büyüme potansiyeline sahipse, ilerleme riski o kadar artar. Tanı sonrası hekiminiz, eğriliğin derecesine ve çocuğunuzun büyüme potansiyeline göre düzenli takip önerecektir. Bu takipler genellikle 4-6 aylık aralıklarla yapılır ve ilerlemenin olup olmadığını anlamak için kontrol röntgenleri çekilir.

Unutmayın: Erken teşhis, skolyoz yönetiminde en kritik adımdır. Düzenli pediatrik kontroller ve ebeveynlerin yukarıdaki belirtilere karşı dikkatli olması, erken tanı şansını büyük ölçüde artırır.

Önemli Uyarı: Bu içerik, yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve hiçbir zaman bir hekimin muayenesinin ve tavsiyelerinin yerini alamaz. Çocuğunuzda skolyoz olduğundan şüpheleniyorsanız veya tanı konulduysa, teşhis, takip ve tedavi seçenekleri için lütfen bir çocuk ortopedi uzmanına başvurunuz. Her çocuğun durumu benzersizdir ve en uygun tedavi planı, hekiminizin yapacağı detaylı değerlendirme sonucunda belirlenecektir.


En çok arananlar

  • Çocuklarda skolyoz nasıl anlaşılır?

  • Skolyoz tedavisi ne kadar sürer?

  • Çocuklarda skolyoz için en etkili egzersizler

  • Skolyoz korsesi işe yarar mı?

  • Skolyoz ameliyatı çocuklarda ne zaman gerekir?

  • Skolyoz belirtileri nelerdir?

  • Erken teşhis ile skolyoz önlenebilir mi?

  • Çocuklarda skolyoz dereceleri nasıl belirlenir?

  • Skolyoz tedavisinde fizyoterapi yöntemleri

  • Çocuklarda skolyoz ilerlerse ne olur?